2022-05-20
hệ thống lái trợ lực điện

Mô tơ điện là thiết bị trợ lực chính của toàn bộ hệ thống lái EPS

Đối với các dòng xe hiện nay, hệ thống lái trợ lực điện (EPS) là yếu tố được các tài xế quan tâm nhờ công dụng hỗ trợ điều khiển ô tô một cách an toàn. Tìm hiểu về cấu tạo cũng như nguyên lý hoạt động của EPS thông qua bài viết này của giaotonissan.com sẽ giúp bạn sử dụng hệ thống một cách dễ dàng và thoải mái hơn.

Tìm hiểu hệ thống lái trợ lực điện là gì?

Có không ít người mới sử dụng xe thắc mắc không hiểu hệ thống lái trợ lực điện EPS là gì hay công dụng, nguyên tắc hoạt động của cơ quan này. Thì câu trả lời ngay sau đây sẽ giúp bạn hiểu rõ hơn về hệ thống lái EPS. 

Lái trợ lực điện là một hệ thống bao gồm nhiều bộ phận kết hợp với nhau để thực hiện nhiệm vụ tạo ra lực bổ trợ tác động lên cơ cấu dẫn động lái. Mục đích chính của hệ thống là duy trì hoặc thay đổi chuyển động của ô tô nhằm hỗ trợ người lái điều khiển xe một cách dễ dàng và an toàn. 

hệ thống lái trợ lực điện
Hệ thống lái EPS giúp hỗ trợ các tài xế lái xe một cách nhẹ nhàng và an toàn

Trong tiếng anh, lái trợ lực điện được viết là Electronic Power Steering ký hiệu EPS. Song hành cùng lái trợ lực điện là hệ thống lái trợ lực thuỷ. Cả hai hệ thống này hầu như đều được trang bị trên các dòng xe du lịch, xe con. 

Bên cạnh công dụng hỗ trợ cho các tài xế, hệ thống EPS còn giúp tiết kiệm nhiên liệu tối đa khi chỉ cung cấp mô men trợ lực trong những khoảng thời gian cần thiết. Việc sửa chữa, bảo dưỡng hệ thống trợ lái điện khi hư hỏng cũng khá dễ dàng, góp phần làm tăng tuổi thọ của động cơ xe. 

Cấu tạo và nguyên lý hệ thống lái trợ lực điện EPS hoạt động như thế nào?

Hệ thống lái trợ lực điện EPS là một khối thống nhất giữa nhiều thành phần, hoạt động tương trợ nhau. Cấu tạo hệ thống lái trợ lực điện và nguyên lý vận hành khá đơn giản với nguồn trợ lực lái chính là mô tơ điện. 

Cấu tạo hệ thống lái trợ lực điện 

EPS có cấu tạo gồm các thành phần như sau: 

  • Cảm biến mô men: Thực hiện nhiệm vụ đo mô men đánh lái sau đó gửi tín hiệu đến bộ phận điều khiển EPS ECU. 
  • Mô tơ điện DC nhận tín hiệu từ bộ phần điều khiển để tạo ra lực trợ lái. 
  • Bộ phận điều khiển EPS ECU nhận tín hiệu từ các bộ mô men cảm biến, tốc độ xe và tốc độ động cơ sau đó vận hành hoạt động của mô tơ điện DC gắn trên trục lái. 
  • ECU động cơ truyền tín hiệu tốc độ động cơ đến EPS ECU. 
  • Cụm đồng hồ trên bảng táp lô truyền tín hiệu tốc độ ô tô đến EPS ECU. 
  • Đèn cảnh báo EPS thông báo khi hệ thống có sự cố. 
hệ thống lái trợ lực điện
Mô tơ điện là thiết bị trợ lực chính của toàn bộ hệ thống lái EPS

Sự khác biệt giữa hệ thống lái trợ lực thông thường với EPS nằm ở van điện từ kiểm soát áp suất, mô đun điều khiển hệ thống lái điện EPS CM. Hệ thống EPS CM có vai trò điều khiển dòng dầu cho khả năng trợ lái tối ưu với mọi tốc độ xe. 

Nguyên lý hoạt động 

Nguyên lý hệ thống lái trợ lực điện hoạt động theo chu trình như sau: 

  • Khi người lái đánh vô lăng sang trái hoặc phải, các mô men cảm biến sẽ phát hiện sự xoay của thanh xoắn do phản lực từ mặt đường. 
  • Sự thay đổi điện áp đặt trên thanh xoắn sẽ tạo nên sự thay đổi vị trí tương quan giữa rôto phát số 2 và 3. Các mô men nhanh chóng tính toán và đưa tín hiệu đến EPS ECU. 
  • Từ tín hiệu nhận đưa qua bộ phận cảm biến, EPS ECU tiếp nhận giá trị độ xoắn thanh lái và vận tốc xe sẽ được định mức, cơ cấu giảm tốc sẽ giảm tốc độ truyền đến mô tơ điện 1 chiều và trục thứ cấp. 
  • Hệ thống trợ lực hoạt động sau khi người lái vận hành và bắt đầu xoay vô lăng. Sau đó lực hồi về bánh sau khi tài xế đánh hết vô lăng sang một bên. 
  • Cường độ dòng điện và điện áp đi vào mô tơ sẽ dự tính nhiệt độ thích hợp. Nếu EPS ECU và mô tơ có nhiệt độ lên quá cao, hệ thống sẽ tự động giảm cường độ dòng điện để tránh quá tải. 
hệ thống lái trợ lực điện
Toàn bộ hệ thống EPS được điều khiển bởi động cơ thay thế bằng bơm điện

Sự khác biệt của hệ thống EPS so với lái trợ lực thuỷ và sử dụng bơm điện thay thế bơm thuỷ lực, tạo sự tin tưởng hơn khi điều khiển toàn bộ động cơ. 

Bảo dưỡng hệ thống lái trợ lực điện

Bảo dưỡng hệ thống lái trợ lực điện là việc làm thiết yếu cần phải làm theo định kỳ nhằm hạn chế những sự cố khiến các bộ phận không hoạt động. 

  • Để tiến hành bảo dưỡng hệ thống lái trợ lực điện, chuyên viên kỹ thuật sẽ ngắt kết nối ống áp lực khỏi bơm điện. 
  • Một dụng cụ đặc biệt sẽ được gắn vào giữa bơm điện và ống áp lực nhằm xả hết không khí. 
  • Tài xế hoặc nhân viên bảo dưỡng sẽ xoay vô lăng nhiều lần để tăng nhiệt độ đến khi xấp xỉ 50 – 600 C, tăng động cơ lên 1000 vòng/phút. 
  • Đóng van ngắt các dụng cụ đặc biệt và kiểm tra áp suất để xác định nó nằm trong ngưỡng tiêu chuẩn. 
hệ thống lái trợ lực điện
Ngoài ưu điểm thì một số nhược điểm như vô lăng quá nhẹ là điểm trừ của EPS

Trên đây là những thông tin cơ bản về hệ thống lái trợ lực điện ở một số mẫu xe mới hiện nay. Mặc dù mang lại nhiều lợi ích cho người lái nhưng đôi khi việc sử dụng công nghệ tinh vi khiến cho vô lăng trở nên quá nhẹ, không còn cảm giác cầm lái. Đôi khi người trong khoang xe còn nghe thấy tiến mô tơ trợ lực phát ra tiếng ồn. Đây là những nhược điểm mà các nhà sản xuất cần chú ý để tối ưu hoá hoạt động của hệ thống lái EPS trong tương lai. 

Trả lời

Email của bạn sẽ không được hiển thị công khai.